Biyopsi, vücudun herhangi bir bölgesinde muayene ve radyolojik görüntüleme yöntemleri ile tespit edilen bir kitle veya lezyonun kanserli olup olmadığının belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilir
Biyopsi kanserin tanısında kullanılan en kesin yöntemdir. Bununla birlikte var olan kanserin yayılıp yayılmadığı, evrelenmesi ve tedavi planlamasının yapılmasında da büyük rol oynar.
Biyopsi kanserin metastaz yapmasına (yayılmasına) neden olur mu?
Toplumda biyopsinin kanserin yayılmasına neden olduğu” ile ilgili genel bir kanı bulunmaktadır. Ancak biyopsi işleminin kanserin yayılmasına sebep olduğu ile ilgili bilimsel veriler bulunmamaktadır. Biyopsi işlemleri kanserin yayılmasına neden olmamaktadır.
Biyopsi öncesi nelere dikkat etmek gerekir?
Biyopsi öncesi dikkat edilmesi gereken noktalar biyopsi yapılacak organa ve biyopsi yöntemine göre farklılık gösterebilmektedir. Bunlar şu şekilde sıralanabilir:
-Böbrek biyopsisi öncesinde kanama riskini artırabilen ilaçların en az 7-10 gün önce kesilmesi gerekir. Biyopsiden 6 saat önce yeme ve içme kesilmeli, düzenli olarak kullanılan kalp ve hipertansiyon ilaçları çok az miktarda suyla alınmalıdır. Biyopsiden önce bazı kan testleri yapılarak hastanın kan pıhtılaşma durumunu ve kanamaya eğilimi olup olmadığı değerlendirilmektedir.
-Karaciğer biyopsi öncesi kan sulandırıcı ilaçlar doktor bilgisi dahilinde kesilmelidir. Biyopsiden önce kan sayımı kontrolü yapılır, kanama-pıhtılaşma sorunu olup olmadığı araştırılır. 15 gün içinde alınmış pıhtılaşma tablosunu gösteren kan değerleri de yeterli olabilir. Biyopsi sırasında heyecan, ağrı ya da korkunun giderilmesi için damardan ilaç verilecektir. Bu nedenle işlemden önce en az 6 saat aç olmak gerekir.
- Tiroid biyopsisi öncesinde hastanın işlem öncesinde herhangi bir hazırlık yapmasına gerek yoktur. Yalnızca kan sulandırıcı nitelikte ilaçlar kullanıyorsa, bu hastalarda işlem için bir planlama yapılır.
-Akciğer biyopsisi öncesinde genellikle gece yarısından sonra sekiz bir şey yiyip içilmemesi gerekir. İşlem için lokal anestezi kullanılacaksa, işlem sabahı sıvı tüketimine izin verilebilir. Herhangi bir ilaç, lateks, iyot, bant veya anestezik ajanlara (lokal ve genel) karşı hassasiyet veya alerjiler ile alınan tüm ilaçlar, bitkisel takviyeler mutlaka hekime bildirilmelidir. Bununla birlikte kanama bozukluğu öyküsü varsa veya pıhtılaşmayı önleyici (kan sulandırıcı) ilaçlar, aspirin veya kanın pıhtılaşmasını etkileyen başka ilaçlar kullanılıyorsa işlemden önce kesilmesi istenebilir.
-Meme biyopsisi öncesinde hastanın uzman hekime alerjisi olup olmadığı, kan sulandırıcı kullanılıp kullanmadığı, görüntüleme yöntemi rehberliğinde alınacak biyopsiler için vücutta kalp pili veya başka bir elektronik cihaz bulunup bulunmadığı gibi bilgileri vermesi gerekmektedir.
Tüm bunların dışında biyopsi yaptırmadan önce hamile olan veya hamilelik şüphesi bulunan kadınlar, bu durumlarını mutlaka uzman hekime bildirmelidir. Çünkü radyasyon fetüs için zararlı olabileceğinden doktorlar hamilelik sırasında görüntü rehberliği kullanan bazı prosedürleri uygulamayabilmektedir.
Biyopsi sonrası nelere dikkat etmek gerekir?
Biyopsi sonrası dikkat edilmesi gereken noktalar biyopsi yapılan organa ve biyopsi yöntemine göre farklılık gösterebilir. Bu noktalar şu şekilde sıralanabilir:
-Akciğer biyopsisi sonrası kontrol tomografi çekimleriyle kanama veya akciğer zarları arasına hava kaçması gibi istenmeyen durumlar oluşmadığından emin olunduktan sonra biyopsi işlemi sonlandırılır. İğne çıkarıldıktan sonra yapılan küçük bandaj da 24 saat sonra çıkarılabilir. Akciğer biyopsisi sonrası hasta bir gece hastanede yatırılır. Bu sırada tansiyon, nabız ve solunumu ölçülür, olası bir kanama veya akciğer zarları arasına hava kaçışı erken tespit edilebilir. Aynı amaçla gerekirse kan tahlilleri veya akciğer filmi çekilebilir. Biyopsiden 2 saat sonra herhangi bir sorun yoksa hasta yemek yiyebilir, vücudundaki bandaj çıkarıldıktan sonra da duş alabilir.
-Böbrek biyopsisinde az da olsa kanama riski vardır. Bu nedenle hastanın işlemden sonra 24 saat süre ile hastanede izlenmesi ve tuvalet ihtiyacı için bile ayağa kalkmaması uygun olur. İşlemden sonra su içmek ve yemek yemek için en az 2 saat beklemek ve doktorun onayını almak gerekecektir. İşlem sonrası idrar kanama açısından değerlendirilir. Hastaya işlemden 2-3 saat sonra ve gerektiğinde 6-8 saat arayla kan sayımı kontrolü yapılacaktır. İşlemden sonraki gün herhangi bir sorun olmazsa taburculuk gerçekleştirilir.