Donald Trump’ın ilk başkanlık dönemi (2017-2021), Türk-Amerikan ilişkilerinde kurumsal mekanizmaların zayıfladığı, buna karşın liderler arası kişisel diplomasinin ön plana çıktığı çalkantılı bir süreçti. S-400 krizi, F-35 programından çıkarılma, Brunson davası ve Suriye sahasındaki YPG ayrışması, yapısal sorunların derinleşmesine ve stratejik güvenin sarsılmasına neden oldu.
Trump’ın "Önce Amerika" odaklı, öngörülemez ve yaptırım tehditlerini diplomasi aracı olarak kullanan tarzı, Ankara’da temkinli bir yaklaşıma yol açarken, iki ülke arasındaki ilişkiler "işlemsel" (transactional) bir zemine oturtulmaya çalışıldı.
İkinci döneminde (2025 sonrası) ise ilişkiler, daha farklı bir bölgesel ve küresel konjonktürde seyretmektedir. İlk dönemdeki krizlerin çoğu özellikle S-400 ve F-35 dosyaları çözümsüz kalarak miras kalsa da, ikinci dönemde Türkiye’nin bölgesel bir aktör olarak artan etkisi ve değişen jeopolitik öncelikler denklemi yeniden şekillendiriyor.
Trump’ın yeniden seçilmesi, Ankara'da ilk dönemden gelen kişisel aşinalık nedeniyle "temkinli bir iyimserlik" ile karşılandı. Ancak Washington’daki kurumsal yapının (Kongre ve Pentagon) savunma ve güvenlik konularındaki katı tutumu, Trump’ın kişisel pragmatizminin ne kadar alan bulabileceği sorusunu canlı tutmaktadır.
İki dönem arasındaki temel fark, Türkiye’nin daha oturmuş bir bölgesel dış politika vizyonuna sahip olması ve ABD’nin küresel odağının Çin ve yeni güvenlik mimarilerine kaymasıdır. Trump dönemi, ideolojik bariyerlerin azaldığı, ancak stratejik güvenin yeniden inşasının zor olduğu, tarafların pragmatik iş birliklerine yöneldiği bir dönem olarak öne çıkmaktadır.
Özetle, iki ülke artık "stratejik ortaklıktan" ziyade, anlık kriz yönetimi ve sınırlı alanlarda ortak çıkarların takibi üzerinden yürüyen bir ilişki modeline evrilmiştir.
Kaynakça:
-Arab Center Washington DC (2024). Trump’s Election and Future of Turkish-American Relations.
-Atlantic Council (2025). Experts react: What's next for US-Turkish ties after Erdoğan's White House visit?.
-FPRI (2025). Reflecting on Turkish-American Relations in a Second Trump Term.
-İstanPol (2025). Türkiye-US Relations: One Year into the Second Trump Administration.
-IPC-Mercator Analysis (2025). What's Up with U.S.-Turkey Relations? Between International Turmoil and Trump 2.0.
